Veripodisering?
Interessant woord vanochtend in de Sp!ts: ver-iPodisering. Bedoeld werd: het verschijnsel dat steeds meer mensen op steeds meer plaatsen naar een iPod luisteren. De vorming van het woord doet denken aan woorden als vertrossing en talpaïsering, die al wat langer voorkomen.
Maar ook de spelling van het woord is interessant. Woorden op -ing worden normaal gesproken afgeleid van werkwoorden, en in werkwoorden komen nooit hoofdletters voor, dus die P zou een p moeten worden. Ook het streepje is eigenlijk niet juist: dat komt alleen voor een losse letter, zoals in ge-e-maild. De i staat hier echter niet los, maar is gewoon vast geschreven aan Pod. Volgens de regels kom je dus uit op veripodisering. Maar ja, wie begrijpt dat, als je het voor de eerste keer ziet? Ver-ipodisering is dus misschien helemaal zo gek nog niet, mocht het een blijvertje zijn.




Het lijkt me gek om te speculeren over wat de spelling zou moeten zijn van een afleiding van een woord dat zelf al niet volgens de regels is gespeld.
De spelling "iPod" is een fantasietje: volgens de regels plaatsen we hoofdletters aan het begin van een woord, niet ergens in het midden. Tenzij met een streepje vóór de hoofdletter, waardoor we eigenlijk "i-Pod" zouden moeten krijgen. Apple werkt graag met dergelijke fantasietjes (iTunes, MacBook, etc.) en we vinden ze ook elders, bv. in de naam van de Belgische band dEUS. Daar zijn geen regels voor (tenzij dat je merknamen schrijft zoals de ontwerper het doet), integendeel, het zijn net welbewuste afwijkingen van de regels.
Als merknamen soortnamen worden, verdwijnen de hoofdletters doorgaans: zo schrijft van Dale al gewoon "ipod", en dat is redelijk logisch ook. Een schrijfwijze als "veripodisering" is trouwens enkel 'moeilijk' als je ze "voor de eerste keer ziet", nadien wordt het snel allemaal veel doorzichtiger. Maar, "ver-ipodisering", voor de duidelijkheid, kan ook. En wie de hoofdletter wil behouden, mag het, naast het afwijkende "ver-iPodisering", ook doen met "ver-i-Podisering".
Nog één vraag. Zouden we het niet gewoon over "ipodisering" (etc.) moeten hebben, cf. talpaïsering? Ver- en -isering samen lijkt een beetje dubbelop. Van Dale kent wel "verindustrialisering" en "vermilitarisering", maar dat is het zowat. De kern lijkt mij trouwens meer adjectivisch (i.t.t. ipod/iPod, Talpa).
Geplaatst door: Herman Callens | 2 juli 2007 om 13:40