Augmented Reality

In Trouw staat een boeiend artikel over het fenomeen augmented reality. Dat betekent dat je op een digitale manier informatie kunt toevoegen aan een werkelijke omgeving - bijvoorbeeld over iemands identiteit, over een bepaalde plek of over een huis dat te koop staat. En dat is dan bijvoorbeeld op te roepen door er een foto van te maken die herkend wordt door software, die jou vervolgens de gewenste informatie geeft.

Augmented reality, hoe zouden we dat in het Nederlands noemen? De Wikipedia heeft er toegevoegde realiteit van gemaakt. Maar augmented is meer iets van 'vermeerderd, verhoogd, versterkt' en reality wordt naar ons idee wat beter benaderd door werkelijkheid dan door realiteit, omdat dat laatste woord vaak minder met de materiële werkelijkheid wordt geassocieerd.

Heeft iemand misschien een betere suggestie? We zijn benieuwd.

Comments

[Geplaatst door: Pepijn]

Bij TROS Radio-Online werd een paar maanden geleden (25 april) aandacht aan 'augmented reality' besteed. Ze hebben daar de ins en outs van de term besproken, al kan ik me niet meer herinneren of er ook een aardige vertaling voorbijkwam.

Hoe dan ook de moeite van het terugbeluisteren waard.

-P

[Geplaatst door: DirkJan]

Ik zou dan gewoon kiezen voor 'vermeerderde realiteit', maar of het Engelse woord al verder bekend wordt is ook maar de vraag.

DJ

[Geplaatst door: taalprof]

Ik zou zeggen: 'verrijkte werkelijkheid.'

[Geplaatst door: René]

Ik dacht aan 'opgewaardeerde werkelijkheid', maar 'verrijkte werkelijkheid' is wat mij betreft nog beter.

[Geplaatst door: isa]

Gewoon "meer weten" of "meer hierover". Al die moeilijke woorden tegenwoordig. Een mens weet op den duur niet meer waarover het nog gaat.

[Geplaatst door: Ine Sijben]

Ik ben voor MEIM.
- betekent vooralsnog niets in geen enkel taalgebied
- suggereert celeste of subterrane onthullingen
- kan overal ter wereld ongelukkig uitgesproken worden

Komt gewoon uit het Nederlands:
Maar Er Is Meer

[Geplaatst door: Eva Smitt]

Ik zou kiezen voor plusrealiteit. Over een aantal jaren weten we namelijk niet beter, en zijn lange termen (die overigens prima de lading dekken) als 'verrijkte realiteit' een beetje oubollig en achterhaald. Want heus, in de toekomst wordt zelfs die verrijkte realiteit weer verrijkt...

[Geplaatst door: erna]

meer informatie of: nog meer informatie

[Geplaatst door: Marijke]

Ik vind verrijkte werkelijkheid goed klinken, maar heb ook een zwak voor plusrealiteit vanwege de bondigheid van het woord.

[Geplaatst door: Peapy]

Augmented reality:

geactualiseerde waarneming.

Mvg,
Peapy

[Geplaatst door: B.M. Hamersma]

Ik verkies 'superrealiteit', omdat een verfraaid beeld niet met werkelijkheid verwisseld moet worden.

[Geplaatst door: Bertine]

virturealiteit of werkelijkfeit

[Geplaatst door: Anton Van gorp]

Ben helemaal voor "verrijkte werkelijkheid". En wel net om de reden dat de meesten kiezen voor woorden als plusrealiteit. In de toekomst gaat deze verrijkte realiteit weer verrijkt worden, en dat doet ons er dan misschien aan herinneren dat "vroeger alles anders was" :-D
En dit doet me dan onmiddellijk denken aan een film: The Matrix ;-)

Greetz,

Anton.

[Geplaatst door: Bernadet Timmer]

Wat ook kan: hyperrealiteit of hyperwerkelijkheid. Het overtreft super en geeft de duizelingwekkende hoeveelheid mogelijkheden aan die je nog aan de werkelijkheid zou kunnen toevoegen. Ook geschikt voor toekomstig gebruik.

[Geplaatst door: JC]

Ik zou kiezen voor iets misschien totaal anders nl. "uitgebreide informatie". Op het eerste gezicht lijkt dit misschien te simpel maar we moeten realiseren dat een te nauwe vertaling ook beperkingen met zich mee kan brengen. Als augmented reality over een persoon gaat dan is dat wel iets anders dan over een aanzicht zoals de bergen die in een voorbeeld genoemd worden.

[Geplaatst door: Sjef Verhoeven]

Lekker kort houden: info-plus.

[Geplaatst door: Ronald]

Aangevulde realiteit?

[Geplaatst door: Birgitta]

Waarom niet gewoon 'vertaalde werkelijkheid'?
Eigenlijk vind ik de Engelse versie namelijk ook niet echt toepasselijk...

[Geplaatst door: Henk Pijnenburg]

Wikilijkeid?

[Geplaatst door: Martha]

Mijn voorstel is: "realiteit plus".

[Geplaatst door: Miriam]

Verrijkte werkelijkheid

[Geplaatst door: M. van Drunen]

Hierboven staat al een paar prachtige voorstellen. Eens kijken of ik ook zo creatief ben... (in willekeurige volgorde)

Digitale waarneming
Plusperceptie
Waarnemingsverruiming
Digitale wereldbeleving

Of als, in een zeer verre toekomst, een soort futuristische bril zou worden ontwikkeld waarmee het niet meer nodig is ergens een foto van te nemen, maar de extra informatie met een druk op de knop direct beschikbaar wordt: instantinfo. Zou dat niet handig zijn? (Ik droom nog even lekker verder en ben benieuwd naar nog meer suggesties.

[Geplaatst door: Arjan]

Dit zegt Merriam Webster over augment:

1: to make greater, more numerous, larger, or more intense
2 : to add an augment to
3 : supplement

Misschien moeten we het maar gewoon noemen zoals vroeger op school: "verrijkingsstof".

[Geplaatst door: Harry Roes]

Voor reality is maar één juiste vertaling: werkelijkheid. To augment betekent vergroten of vermeerderen. Je kunt werkelijkheid naar mijn mening niet vergroten of vermeerderen, wel verdiepen of uitdiepen.

Mijn voorstel is: werkelijkheidsverdieping of -uitdieping met als goede tweede: werkelijkheidstoevoeging of toegevoegde werkelijkheid.

[Geplaatst door: A.Vandeborne]

Digirealiteit lijkt me een goede samenvatting.

[Geplaatst door: joris]

Toegevoegde realiteit? Lijkt me niet correct. Er wordt geen realiteit toegevoegd, de realiteit wordt aangevuld en verrijkt met informatie. "Verrijkte werkelijkheid" dus. Maar het kan ook eenvoudiger. Wat gebeurt er? Je krijgt meer informatie over wat je ziet. Direct. Instantinformatie. Het resultaat is dus "meerinfo" (vergelijk met woorden zoals meerprijs en meerwaarde), of "instantinfo" (instantcamera, instantkoffie). Superkort, simpel en duidelijk.

[Geplaatst door: Oriolus]

Ik vraag me af of 'reality' niet de crux is waarom een combinatie van verrijkt en realiteit om zo te zeggen niet werkt. Ik denk aan 'dimensie' of 'laag'. Zo heeft een software-bedrijf voor zijn product '4thDimension' bedacht. Zo zou 'augmented dimension' of 'augmented layer' een algemene term kunnen worden voor dit ene fenomeen, maar ook voor mogelijke nieuwe snufjes die het waargenomene op andere manieren verrijken, bijvoorbeeld de verwoeste Buddha-beelden van Bamyan terugtoveren.
Ik stel voor: beeldverrijking of verrijkende laag/lagen of verrijkende dimensie(s) en dan bepaal ik meteen wat de Engelse term moet worden: 'augmented layer' of 'augmented dimension'.

[Geplaatst door: WimYogya]

Verwerkelijkheid? Bewerkelijkheid?

[Geplaatst door: Mathieu Schlijper]

Heel eenvoudige oplossing: "Man en paard"

[Geplaatst door: Andres Herraiz]

Ik stem voor verruimde realiteit

[Geplaatst door: Bert Zandbergen]

Augmented is een term die de lading ook niet dekt. De werkelijkheid wordt niet vergoot. De werkelijkheid wordt ook niet door technisch vernuft verrijkt. Er wordt immers niets aan toegevoegd. De werkelijkheid ligt voorbij de glazen van de bril.

Het zicht dat men dankzij die bril verkrijgt is verrijkt met informatie. Ik pleit daarom voor zichtverrijking.

[Geplaatst door: Maryam]

Ik ga voor (VS-bril) Visie Slim Bril.

[Geplaatst door: Guy]

- combirealiteit
- fantazie (droom wordt werkelijkheid)
- opvulinfo
- blinde-vlek-reiniger
- bronrealiteit
- schaduwrealiteit

[Geplaatst door: Jan Smet]

> virtureële leefwereld
> transrealtiteit
> digi(t)realiteit
> gemixte werkelijkheid

[Geplaatst door: herman]

Laten we logisch blijven. Een fotografisch beeld van de werkelijkheid is als een "blinde" kaart. Als we daarop de namen van steden, rivieren, bergen aanbrengen, dan vullen we die kaart in en bevat ze meer expliciete informatie. De werkelijkheid blijft indentiek, maar het beeld ervan bevat meer gegevens.

Daarom stel ik voor "ingevulde werkelijkheid"

[Geplaatst door: McKeraar]

Met een knipoog: Enzieclopedische bril.

[Geplaatst door: Martin van Toll]

Een korte term die hier wel past is: metadata. Het woord wordt al veel gebruikt om bijvoorbeeld aan te geven waar en hoe een foto gemaakt werd, wie er aan het woord is in een geluidsbestand, kortom: gegevens die je met een digitaal bestand meegeeft. Je kunt de aanvullende info in de bril daarmee vergelijken, ook al is hetgeen waarnaar je kijkt werkelijkheid.

[Geplaatst door: pauluspotter]

realinfo

[Geplaatst door: Barend]

"The term is believed to have been coined in 1990 by Thomas Caudell, an employee of Boeing at the time." Ik denk dat we met een aantal dingen rekening moeten houden, o.a. met de bedoeling van de bedenker van de term en de context waarin de term ontstond en waarop de term in het algemeen betrekking heeft. Voor mij heeft de term "augmented reality" een enigszins "psychedelische" klank. Ik denk dat de bedenker van de term inderdaad iets van een "grotere /diepere / bredere werkelijkheid" in gedachte had / probeerde te suggereren. Dat aspect moet bij de vertaling, denk ik, meegenomen worden, wat je er verder ook van mag vinden. Tegelijkertijd heeft de term, dat was zeker zo op het moment dat hij werd bedacht, betrekking op contexten waarin de extra informatie van groot belang is voor het handelen in de actuele situatie (navigatie, oorlogssituaties, etc.). Deze beide aspecten plaatsen ons in de sfeer van science fiction, in een situatie waarin geavanceerde technologie hand in hand gaat met "power". Ik probeer me te verplaatsen in de bedenker van de term en de situatie waarin die zich bevond. Er zijn allerlei vertalingen mogelijk waarbij sterk afgeweken wordt van het oorspronkelijke woordbeeld, bijvoorbeeld "breedbeeld", maar ik geef de voorkeur aan een vertaling waarbij het verband met de oorspronkelijke term (enigszins) behouden blijft. Ik kies daarom voor "ingelichte werkelijkheid" (een variatie op "verlichte werkelijkheid" :). Ik geef toe dat "ingelicht" iets "softer" klinkt dan "augmented". Maar ja, weet je, je kunt niet alles hebben en het heeft daartegenover dan toch zijn eigen verdienste, bijvoorbeeld de personificatie van de werkelijkheid, wat een beeld oproept waarin de extra informatie en de werkelijkheid als het ware samenvallen. En was dat niet de bedoeling?

[Geplaatst door: Guido Laurent]

Het blijft achtergrond informatie, dus :
achtergrondrealiteit

[Geplaatst door: Fons Bernards]

BTW
Beeld Toevoegende Waarde
De term BTW is ingeburgerd, lekker kort, Toegevoegde Waarde blijf intact en juist. Alleen 'Belasting' wordt vervangen door 'Beeld'.

[Geplaatst door: ger zurburg]

Omdat je werkelijkheid ter plekke zou willen aanvullen met digitaal beschikbare, encyclopedische informatie, zou je met een taalkundige knipoog kunnen spreken van 'wikiwerkelijkheid'. Ook handig in SMS-berichten: WKW.

[Geplaatst door: Szandor]

Dubbelzinnig, dat wel:
Ingebeelde werkelijkheid

[Geplaatst door: Krek.]

Ik stel voor het woord 'wereldverbeteraar' te gebruiken. Die term is vrij, want zo iemand heet tegenwoordig 'idealist' of 'theedrinker' of 'lid van de linkse kerk'. Inclusief nare bijsmaak.

Het systeem verbetert de werkelijkheid, maar werkelijkheidsverbeteraar lijkt me te bewerkelijk.

In de commerciële communicatie heet het dus voortaan:
De nieuwe iPhone. Nu met wereldverbeteraar!

[Geplaatst door: Fons Bernards]

VAT / BTW
Als aanvulling op mijn eerdere reactie Zou je het in het Engels 'VAT' kunnen noemen, De Engelse BTW dus. Alleen betekent het dan niet: Value Added Tax', maar: 'Value Adding Text'.

[Geplaatst door: eduard danser]

volgens mij zou de juiste benaming moeten zijn:
verhoogde realiteit (of werkelijkheid)

augmenter (f)= onder meer verhogen, toenemen, vergroten

[Geplaatst door: Marga]

Mijn eerste ingeving was: ego-tomtom, maar omdat tomtom een merknaam is kan het beter iets neutraler vertaald worden bijv. "persoonlijke instant info" dus Pii (i.p.v.wii)

[Geplaatst door: Els Franci]

Na de vele briljante vondsten die al zijn genoemd, zou ik het houden op 'toegevoegde informatie' of 'toevoegende informatie', TI. De wiki-pagina geeft in het kort voorbeelden van toepassingen en die zijn zo veelzijdig dat je naar mijn mening de term voor deze techniek het beste neutraal kunt houden. TI sluit ook wel aardig aan op IT. InformatieTechniek met Toegevoegde Informatie (of Toevoegende Informatie).

[Geplaatst door: bert kort]

Mijn keuze is 'beeld-plus'.
Want met 'beeld' omzeil je de filosofische keuze tussen werkelijkheid en realiteit, en met 'plus' duid je het verrijkte aspect aan van de extra informatie.

Noot:
Aldus ben je ook nog medium onafhankelijk: beeld-plus via een bril, via een foto of via een film.
En vind je soms toch het medium relevant, dan is simpel bril-plus of foto-plus beschikbaar.

[Geplaatst door: A. Claessens]

Uitleg bij waarnemingen.

Waarnemingen toegelicht.

De werkelijkheid geïnterpreteerd.

[Geplaatst door: Joris van Eijk]

metalandschap

vermeerderwereld

aardverrijkskunde

doorkijkfeiten

[Geplaatst door: Kirsten]

EI
Extra Informatie

[Geplaatst door: Copywriter]

Verdiepte realiteit

[Geplaatst door: Maryancka van Peet]

Kijkrijk!

[Geplaatst door: Hanny Vlaar]

uitgebreide realiteit?

[Geplaatst door: Joke Rhebergen]

Ik steun "beeldplus" van Bert Kort. Zo logisch, zo makkelijk.

[Geplaatst door: greet]

Vermits aan de gegeven toestand uitleg (namen) wordt toegevoegd, zou ik zeggen: "geduide werkelijkheid".

[Geplaatst door: nettie]

"verrekijker"of als variant daarp: de verderkijker.
50`plussers herinneren zich wellicht de eerste tv-uitzendingen waarin m.b.v. een verrekijker op actualiteit werd ingezoomd!

[Geplaatst door: Gert Luitingh]

'to augment' is vergroten in aantal of sterkte. Derhalve stel ik voor: 'versterkte realiteit' als vertaling. Maar, als we van het origineel weg gaan en het fenomeen als zodanig beschouwen, dan mag het ook 'weet wat je ziet' heten.

[Geplaatst door: herman van poele]

verkleuterde realiteit. Werkelijkheid gebruiken lijkt me niet aangewezen.

[Geplaatst door: Marianne]

wie-wat-waar informatie
www-info

[Geplaatst door: Dick J. Pel]

Specifieke informatie

[Geplaatst door: Femia Cools]

"meerkijk"

[Geplaatst door: avlona]

Het lijkt me het meest eenvoudig om het een infobril te noemen, maar plusbril zou ook wel makkelijk op de tong liggen.

[Geplaatst door: avlona]

Maar ja, een goede 'vertaling' voor augmented reality? ik overweeg:
"leer en speel" of "kijkdocent"

[Geplaatst door: Eline Mara]

Ik zou zeggen: DigiPlus Werkelijkheid of kort DPW

[Geplaatst door: Willem]

Waarom dominantie geven aan de engelse verwoording? Uitgaande van de definitie kom ik op: visuele interactiviteit. Of: interactief kijken.

[Geplaatst door: Nick]

(objectief) gecompleteerde realiteit

[Geplaatst door: Willem]

Veel reacties richten zich uitsluitend op het visuele aspect van Augmented Reality. Dat vind ik wat kortzichtig omdat ALLE zintuigen erbij kunnen worden betrokken. Zie voor een mooi overzicht het artikel van Ronald Azuma: http://www.cs.unc.edu/~azuma/ARpresence.pdf
Wat AR vooral typeert is het toepassen van digitale technieken, daarom kies ik voor:
"digitaal verrijkte werkelijkheid".

[Geplaatst door: piet]

Ik houd het op 4D.

[Geplaatst door: Jean Bos]

Wat te denken van 'Opgesmukte realiteit'?

[Geplaatst door: rejo]

Zo'n bril noem ik 'een meerwaardekijker'.

[Geplaatst door: Arjen Florijn]

Ik sluit mij bij vele voorgangers aan: toegevoegde werkelijkheid is fout, verrijkte werkelijkheid is aardig, geannoteerde werkelijkheid vind ik nog wat juister maar dat zal het simplistisch verbond wel niet goedkeuren. Ik heb het Trouw-artikel niet gelezen en ook niet alle reacties, maar gaat het wel om 'werkelijkheid'? Is het niet eerder het beeld van de werkelijkheid, de waarneming dus?

[Geplaatst door: Katja van Luit]

Misschien is het samengevat iets in de trant van 'toegevoegde wetenswaardigheden'.

[Geplaatst door: Tekstschrijver Tim]

Augmented Reality (AR) is in het Nederlands wat mij betreft Aangezette Realiteit (AR). Zie ook http://tekstschrijver-tim.nl/2009/08/14/augmented-reality/

[Geplaatst door: janien]

Internetkasteel naar luchtkasteel. Pararealiteit (PR). Ik gooi zomaar wat op. You're welcome:
http://janien.wordpress.com/2009/08/18/een-zonnige-dinsdagmorgen-koffie-pieter-baert-een-internetkasteel-augmented-reality-of-wat-had-u-gedacht/!?

Of pinternet van 'pienter' en 'internet' (PI). Ja, Pienternet bestaat al ...

[Geplaatst door: Peter]

is op zich een goede vertaling. Maar wat je ziet is niet de werkelijkheid maar een beeld, een foto. Dus iets als zou beter zijn.

[Geplaatst door: Peter]

Verrijkte werkelijkheid is op zich een goede vertaling. Maar wat je ziet is niet de werkelijkheid maar een beeld, een foto. Dus iets als verrijkte afbeelding zou beter zijn.